دادگاه انصاف

(این چکیده ی مقاله ی بنده است که الحمدلله از سوی دبیرخانه ی همایش بین المللی اخلاق وادیان پذیرفته شده است وبه حول وقوه ی الهی مشغول آماده نمودن اصل مقاله هستم که بادعای دوستانم امیدوارم به نحوشایسته ای آن را هم بنگارم)

باسمه تعالی

(همایش اخلاق وادیان)

قلمرو اخلاق در حقوق جزا

چکیده

حقوق جزا به عنوان یک قانون ، تضمین کننده ی اصلی آزادیهای فردی محسوب می شود؛ چراکه باتبیین اوصاف مجرمانه در قانون وتعریف دقیق از این اعمال ممنوعه ودر صورت تخطی، بیان دقیق مجازات آن؛ به افراد اجازه می دهد که بتوانند در پرتو این قوانین ، آزادانه اعمال خود را انجام دهند واز تعقیب خودسرانه وبدون مجوز قانون ، مصون باشند. که در واقع این همان اصل قانونی بودن جرائم ومجازاتهاست که  در اندیشه های منتسکیو(Montesquieu) وبکاریا (Beccaria) ونیز در اعلامیه ی جهانی حقوق بشر وشهروند1789میلادی (ماده8) ودر بسیاری از اسناد بین المللی ، بیان شده است.

بنابراین تضمین امنیت جامعه وآزادیهای فردی وحمایت  از این دو موضوع از وظایف حقوق جزا محسوب می شود واصل قانونی بودن جرائم ومجازاتها به  عنوان یکی از اصول مسلم ، در واقع بیانگر آن است که حقوق جزا ،نه تنها به نقش سرکوبگرانه توجه وعنایت دارد ، بلکه سعی دارد از امنیت و حقوق جامعه وآزادیهای فردی نیز حمایت کند.

اما موضوع اصلی در اینجا این است که مبنای این امنیت وآزادیهای فردی در جامعه چیست؟ وبه عبارت واضح تر ؛اساس ومصادیق امنیت وآزادیهای فردی مورد توجه در حقوق جزا یک موضوع اعتباری است که صرفاً بنابرقراردادهای اجتماعی ایجادشده اند یا اموری ذاتی ومنبعث از ارزشهای اجتماعی مانند اخلاق ؟ یا تلفیقی از این دومورد؟ وبا توجه به تنوع رژیم حقوقی جوامع موجود ، دیدگاههای جزایی مطرح شده دراین زمینه کدامند؟

نگارنده سعی دارد با توجه به رویکرد جدید مقنن کیفری در نظامهای کیفری جدید وسیاست جنایی نوین ، با استفاده از منابع فقهی – تقنینی ودکترین های موجود به سؤالات مطرح شده پاسخ دهد.

واژگان کلیدی

حقوق جزا / اخلاق / امنیت /آزادیهای فردی / اصل قانونی بودن جرائم ومجازاتها / ارزشهای اجتماعی / نظامهای کیفری جدید / سیاست جنایی نوین

والسلام علیکم ورحمة الله وبرکاته /تهران – تیرماه 91

شیرین ولی پوری /کارشناس ارشد حقوق جزاوجرم شناسی/مدرس دانشگاه